ชวนมองสถานการณ์รัสเซีย-ยูเครน ตอนที่ 1 : ผ่านแว่นตาของทฤษฎีสัจนิยมเชิงรุกราน (Offensive Realism)

สถานการณ์รัสเซีย-ยูเครน ได้รับความสนใจและวิเคราะห์ออกมาหลากหลายรูปแบบ ในบทความนี้อยากจะชวนทุกคนมามองสถานการณ์รัสเซีย-ยูเครน ผ่านแว่นตาของทฤษฎีทางความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ “ทฤษฎีสัจนิยมเชิงรุกราน (Offensive Realism)” ของ John J. Mearsheimer ซึ่งเป็นทฤษฎีที่มองระบบโลกแบบอนาธิปไตย (anarchy) คือ สภาวะที่ปราศจากศูนย์กลางอำนาจในการปกครองดูแลระบบโลกทำให้สามารถนำไปสู่ความขัดแย้งหรือความร่วมมือกันระหว่างประเทศได้ ในระบบโลกแบบนี้ รัฐต่าง ๆ ต้องแสวงหาอำนาจให้ได้มากที่สุดเท่าที่จะหาได้ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง “แสนยานุภาพทางทหาร” เพื่อที่จะป้องกันการรุกรานและการโจมตีจากรัฐอื่นและเชื่อในระบบสองขั้วอำนาจ ร้อยวันผ่านไป หากมองสถานการณ์รัสเซีย-ยูเครน ผ่านแว่นตาของทฤษฎีนี้ จะเห็นได้ว่าการที่รัสเซีย บุกยูเครนและยังคงใช้กำลังทหารรุกรานอย่างต่อเนื่อง สื่อให้เห็นถึงระบบโลกแบบอนาธิปไตย ที่แม้แต่องค์การสหประชาชาติ (United Nations – UN) ซึ่งตั้งขึ้นมาเพื่อทำหน้าที่แก้ไขปัญหาความขัดแย้งระหว่างประเทศ ยังไม่สามารถเป็นตัวกลางในการแก้ไขปัญหานี้ได้ และเมื่อเมษายนที่ผ่านมา สำนักข่าว BBC รายงานว่า เลขาธิการ UN ยอมรับว่า UN ไร้ความสามารถในการป้องกันและยุติสงครามในยูเครน ถือเป็นความล้มเหลวอย่างสิ้นเชิงของคณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติ (United Nations Security Council – UNSC) รวมทั้งบทบาทของหน่วยงานยุติธรรมระหว่างประเทศก็เผชิญความท้าทายในการยับยั้งการรุกรานของรัสเซีย เช่น ศาลยุติธรรมระหว่างประเทศ (International…

อิรักสังหารผู้บัญชาการรบระดับสูงของกลุ่ม IS ในภาคตะวันตกของอิรัก

เว็บไซต์ หนังสือพิมพ์ The National News รายงานเมื่อ 20 มิ.ย.65 อ้างสำนักงานข่าวกรองและสอบสวนกลาง (Federal Intelligence and Investigations Agency-FIIA) ของอิรัก แถลงเมื่อ 19 มิ.ย.65 ว่า กองกำลังความมั่นคงอิรัก (Iraqi security forces-ISF) ปฏิบัติการสังหารผู้บัญชาการรบระดับสูงและผู้ว่าการจังหวัด (Wali/วะลี) อัลอัมบาร (Al Anbar) ของกลุ่ม Islamic State (IS) ในภาค ตะวันตก/ภาคกลาง ของอิรัก ใช้นามแฝงว่านาย Abu Mansour เสียชีวิตในวันเดียวกัน นอกจากนี้ ISF ยังปฏิบัติการทางอากาศโดยใช้เครื่องบิน F-16 ยิงขีปนาวุธโจมตีที่ตั้งของกลุ่ม IS ใน จ.เคอร์คุก (Kirkuk) ทางภาคเหนือของอิรัก ในวันเดียวกัน ส่งผลให้สมาชิกกลุ่ม IS เสียชีวิต 3 คน…

รมว.กห.เมียนมาและรัสเซียจะเข้าร่วมประชุมรมว.กห.อาเซียนและรมว.กห.อาเซียนกับปท.คู่เจรจาใน 22 มิ.ย.65

เว็บไซต์ theepochtimes.com ของสหรัฐฯ รายงานเมื่อ 21 มิ.ย.65 ว่า กัมพูชาในฐานะประธานอาเซียน และเจ้าภาพการประชุมรัฐมนตรีกลาโหมอาเซียน ครั้งที่ 16 และรัฐมนตรีกลาโหมอาเซียนกับประเทศคู่เจรจา ครั้งที่ 9 ใน 22 มิ.ย.65 เชิญพล.อ. เมี๊ยะ ทูน อู รัฐมนตรีกลาโหมเมียนมาเข้าร่วมประชุมด้วย แม้จะเผชิญกับการคัดค้านจากองค์กรภาคประชาสังคมและองค์กรระหว่างประเทศด้านมนุษยธรรม และในการประชุมรัฐมนตรีกลาโหมอาเซียนกับประเทศคู่เจรจา พล.อ.อาวุโส เซียร์เกย์ ชอยกู  รัฐมนตรีกลาโหมรัสเซียจะเข้าร่วมเช่นเดียวกัน

รมว.ยธ.สหรัฐฯ เยือนยูเครนเพื่อหารือประเด็นรัสเซียก่ออาชญากรรมสงครามในยูเครน

หนังสือพิมพ์วอชิงตันโพสต์รายงานเมื่อ 21 มิ.ย.65 ว่า นายเมอร์ริก การ์แลนด์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงยุติธรรมของสหรัฐฯ เยือนกรุงเคียฟ ยูเครน เพื่อพบกับเจ้าหน้าที่ระดับสูงของยูเครน และย้ำว่า สหรัฐฯ จะสนับสนุนยูเครนด้านกฎหมาย รวมทั้งการสอบสวนกรณีรัสเซียก่ออาชญากรรมในปฏิบัติการสู้รบในยูเครน นอกจากนี้ รัฐมนตรีสหรัฐฯ ยังประกาศตั้งทีมสอบสวนอาชญากรรมสงครามที่จะทำงานร่วมกันระหว่างสหรัฐฯ  ยูเครน และหน่วยงานบังคับใช้กฎหมายระหว่างประเทศ ทั้งนี้ รัฐมนตรีสหรัฐฯ อยู่ระหว่างการเยือนยุโรปในห้วงสัปดาห์นี้ โดยมีกำหนดเยือนโปแลนด์และฝรั่งเศสด้วย คาดว่าเพื่อโน้มน้าวให้ประเทศในยุโรปสนับสนุนการสอบสวนอาชญากรรมสงครามในยูเครน

เรือรบสหรัฐฯ ปฏิบัติการใกล้กับเรือรบอิหร่านในอ่าวเปอร์เซีย

หนังสือพิมพ์วอชิงตันโพสต์รายงานเมื่อ 20 มิ.ย.65 ว่า เรือรบ USS Sirocco และ USNS Choctaw County ของสหรัฐฯ เกือบเผชิญหน้ากับเรือรบของกองกำลังพิทักษ์การปฏิวัติอิสลาม (Islamic Revolution Guards Corps-IRGC) ของอิหร่าน ระหว่างปฏิบัติการลาดตระเวนในอ่าวเปอร์เซียเมื่อ 20 มิ.ย.65 โดยเรือรบของสหรัฐฯ เป็นฝ่ายแจ้งเตือนและส่งสัญญาณให้เรือรบของ IRGC ยุติการเคลื่อนไหวที่เป็นอันตราย ขัดแย้งกับหลักปฏิบัติสากลและกฎหมายระหว่างประเทศ ทั้งนี้ การเผชิญหน้าดังกล่าวมีขึ้นหลังจากกระทรวงการคลังของสหรัฐฯ เพิ่มการคว่ำบาตรอิหร่านเมื่อ 16 มิ.ย.65

ซาอุดีอาระเบียขึ้นบัญชีบุคคล 9 คน และบริษัท 11 แห่ง ที่เกี่ยวข้องกับกบฎฮูษีในเยเมน

สำนักข่าว SPA รายงานเมื่อ 15 มิ.ย.65 ว่า Presidency of State Security (PSS) ซึ่งเป็นหน่วยรักษาความมั่นคงและข่าวกรองภายในประเทศของซาอุดีอาระเบีย ประกาศขึ้นบัญชีบุคคลและบริษัทเอกชน เนื่องจากมีส่วนเกี่ยวข้องกับการสนับสนุนด้านการเงินและลักลอบซื้อน้ำมันของอิหร่านให้กลุ่มกบฎชาวชีอะฮ์เผ่าฮูษีในเยเมน ประกอบด้วยบุคคลสัญชาติเยเมน 9 คน และบริษัท 11 แห่ง ซึ่งส่วนใหญ่เป็นบิรษัทเอกชนด้านโลจิสติกส์ นำเข้าสินค้า ขนส่งน้ำมัน และแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ มี สำนักงานใหญ่ตั้งอยู่ในเยเมน โดยพบว่าในจำนวนบุคคลที่ถูกขึ้นบัญชี ได้แก่ นาย Saleh bin Mohammed bin Hamad bin Shajea นาย Ali bin Nasser Qarsha นาย Zaid bin Ali bin Yahya al-Sharfi นาย Saddam bin Ahmad bin Mohammed al-Faqih…

ผู้นำสหรัฐฯ จะไม่เยือนยูเครนในห้วงเยือนยุโรปเพื่อร่วมประชุมสุดยอด G7 และเนโต

ประธานาธิบดีโจเซฟ ไบเดนของสหรัฐฯ ระบุเมื่อ 20 มิ.ย.65 ว่าจะยังไม่เยือนยูเครน แม้มีกำหนดเยือนยุโรปในห้วงปลาย มิ.ย.65 เพื่อเข้าร่วมการประชุมสุดยอดกลุ่ม G7 ที่เยอรมนี และการประชุมสุดยอดเนโตที่สเปน อย่างไรก็ดี สื่อมวลชนสหรัฐฯ คาดว่าประธานาธิบดีไบเดนจะหยิบยกประเด็นรัสเซีย-ยูเครนขึ้นเป็นประเด็นหลักในการหารือกับทั้ง G7 และเนโต ทั้งนี้ ประธานาธิบดียูเครนเรียกร้องให้ประธานาธิบดีไบเดนเยือนยูเครนมาโดยตลอด ขณะที่สหรัฐฯ ส่งเจ้าหน้าที่ระดับสูงเยือนยูเครน เช่น รัฐมนตรีต่างประเทศและรัฐมนตรีกลาโหมสหรัฐฯ รวมทั้งสตรีหมายเลข 1

เวียดนามลดเป้าหมายการทำกำไรส่งออกข้าวในปี 2565

เว็บไซต์ หนังสือพิมพ์ VnExpress International รายงานเมื่อ 20 มิ.ย.65 ว่า บริษัทส่งออกข้าวของเวียดนามหลายแห่งลดเป้าหมายและการทำกำไรในปี 2565 เนื่องจากค่าใช้จ่ายในการส่งออกข้าวและต้นทุนการผลิตสูง อาทิ ค่าใช้จ่ายในการขนส่งไปยังประเทศอื่นในเอเชียสูงขึ้น 2 เท่า และยุโรปสูงขึ้น 3 เท่า จากปี 2564 ราคาน้ำมัน ปุ๋ย และอาหารสัตว์มีราคาแพง และไม่มีสัญญาณจะลดลง ซึ่งสวนทางกับอุปสงค์ภายในที่ลดลงประมาณร้อยละ 15-20 เนื่องจากผู้บริโภคยุติการกักตุนสิ่งของอุปโภคบริโภค หลังการแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (COVID-19) นอกจากนี้ สภาพอากาศเลวร้าย ทั้งลมมรสุมที่มาเร็วในบริเวณดินดอนสามเหลี่ยมปากแม่น้ำโขงและอุทกภัยในจังหวัดภาคกลาง อย่างไรก็ดี ความต้องการข้าวอาจจะเริ่มฟื้นตัวดีขึ้นในห้วง ก.ค.-ธ.ค.65 โดยสมาคมอาหารเวียดนามประเมินว่า เวียดนามจะส่งออกข้าว 6-6.2 ล้านตันในปี 2565

คำถามต่อระบบการเงินกระจายศูนย์ ในวันที่ตลาดคริปโตฯ ถล่ม

จริงอยู่ที่ว่าการลงทุนรูปแบบดังเดิมอย่างตลาดหุ้นทั่วโลกกำลังอยู่ในช่วงปรับลดลงอย่างหนัก แต่สิ่งที่กำลังเกิดขึ้นกับตลาดคริปโตเคอเรนซีนั้นหนักกว่ากันมาก ราคา Bitcoin (BTC) ที่เคยดีดขึ้นไปสูงสุดที่เหรียญละ 69,044 ดอลลาร์สหรัฐ เมื่อเดือนพฤศจิกายนปีที่แล้ว ใช้เวลาเพียง 7 เดือนเท่านั้นในการปรับลดลงมาเหลือเพียงเหรียญละ 21,084 ดอลลาร์สหรัฐในปัจจุบัน (17 มิถุนายน 2565) หรือมูลค่าลดลงเกือบร้อยละ 70 เลยทีเดียว พูดอีกอย่างหนึ่งคือถ้ามีใครใช้เงินเก็บทั้งหมดซื้อ Bitcoin ไว้เมื่อ 7 เดือนที่แล้ว ถ้าตัดสินใจขายไปตอนนี้ก็จะเหลือเงินไม่ถึง 1 ใน 3 !!! การเสื่อมมูลค่าลงฮวบ ๆ ในเวลาสั้น ๆ สะท้อนธรรมชาติการเป็นสินทรัพย์เสี่ยงและผันผวนสูงของคริปโตเคอเรนซี ซึ่งเอาเข้าจริงก็เป็นสิ่งที่นักลงทุนเริ่มจะคุ้นเคยจนไม่ได้ตื่นเต้นกับปรากฏการณ์นี้เท่าไหร่นัก เพราะที่ผ่านมา Bitcoin ก็ปรับตัวขึ้นลงวูบวาบเป็นวงจรมาแล้ว 2 รอบใหญ่ ๆ และนักลงทุนที่เชื่อมั่นใน Bitcoin ก็มั่นใจว่าเดี๋ยวตลาดหมีและฤดูหนาวคริปโตฯ (crypto winter หรือช่วงภาวะที่ตลาดคริปโตเคอเรนซีซบเซาต่อเนื่องยาวนาน) ก็จะผ่านพ้นไป แล้ว Bitcoin ก็จะพุ่งขึ้นไปทำราคาสูงสุด (new high) อีกครั้ง…

อนาคตทางรอดของความมั่นคงทางอาหารโลก กับการปลูกพืชในอาคาร

  การปลูกพืชในอาคาร หรือการปลูกพืชในห้องแลป กำลังเป็นที่สนใจและถือว่าเป็นทางรอดของแหล่งอาหารในอนาคต ในขณะที่สภาพแวดล้อมทั่วโลกเสื่อมโทรมลงเรื่อย ๆ ทั้งการขาดแคลนน้ำและปัญหาน้ำมีสารปนเปื้อน ดินเสื่อมโทรมปราศจากความอุดมสมบูรณ์ อากาศเต็มไปด้วยฝุ่นเจือปน ส่งผลกระทบต่อการปลูกพืชโดยธรรมชาติ โดยปกติเกษตรกรจะต้องหาพื้นที่ใหม่ๆ ในการเปิดหน้าดินเพื่อทำการเพาะปลูก แต่เมื่อพื้นที่กำลังลดลงไปเหลือแต่พื้นที่เสื่อมโทรม นักวิทยาศาสตร์ได้คิดค้นการปลูกพืชในสภาพแวดล้อมปิดที่สามารถควบคุมแร่ธาตุอาหาร แสง และน้ำได้อย่างเหมาะสม เป็นการปลูกพืชในอาคารแบบซ้อนชั้น ที่จะช่วยลดปัญหาการขยายพื้นที่เพาะปลูกในแนวราบได้อีกด้วย การเพาะปลูกทั่วไป จะใช้น้ำในปริมาณมากกว่าที่ต้นไม้ต้องการ และสูญเสียไประหว่างการเพาะปลูก 10-50% เกษตรกรจึงต้องการใส่ปุ๋ยบำรุงดินในปริมาณมาก รวมถึงการหว่านเมล็ดพันธุ์เผื่อ เพื่อหวังผลเมล็ดที่จะโตและแข็งแรงพอที่จะให้ผลผลิตในปริมาณที่เพียงพอต่อไป แต่การเพาะปลูกในอาคาร จะมีขั้นตอนที่แตกต่างออกไป โดยมีการคัดแยกเมล็ดก่อนการเพาะปลูก ให้แร่ธาตุอาหารผ่านน้ำที่นำไปเลี้ยงพืช ด้วยระบบไฮโดรโปนิกส์ ตลอดจนให้แสงเฉพาะสีที่พืชต้องการ ได้แก่ แสงสีแดง แสงสีเขียว และแสงสีน้ำเงิน ต่างจากแสงอาทิตย์ที่เป็นแสงขาวรวมทุกสี นอกจากนี้ยังสามารถให้แสงได้ตลอด 24 ชั่วโมง ไร้กลางคืนทำให้พืชมีอัตราการเติบโตเร็วกว่าการปลูกพืชแบบทั่วไป และเมื่อภูมิอากาศหรือภูมิประเทศไม่ได้มีปัจจัยต่อการเพาะปลูก นั่นหมายความว่า… เกษตรกรจะสามารถปลูกพืชชนิดใดก็ได้ทั่วโลก เพิ่มความหลากหลายของอาหาร ลดการนำเข้า และสร้างโอกาสให้กับการเข้าถึงพืชผักที่มีประโยชน์สูง เช่น ผักเคล (Kale) แอปเปิ้ล ผักคะน้าฝรั่ง (Collard Greens) ผักแรดิชชิโอ อย่างไรก็ตาม…