![]()

สถานการณ์ความขัดแย้งในภูมิภาคตะวันออกกลางยังคงตึงเครียด แม้ว่าสหรัฐฯ กับอิหร่านจะส่งผู้แทนไปแลกเปลี่ยนเงื่อนไขเพื่อนำไปสู่การทำข้อตกลงหยุดยิงระหว่างกันอย่างต่อเนื่อง โดยมีปากีสถานเป็นตัวกลางการเจรจา ประเด็นการเจรจาที่สำคัญ ได้แก่ การหยุดยิงเป็นระยะเวลา 60 วัน การเปิดช่องแคบฮอร์มุซ การยกเลิกมาตรการคว่ำบาตร และการจัดการโครงการพัฒนานิวเคลียร์ของอิหร่าน อย่างไรก็ตาม ล่าสุดเมื่อ 31 พฤษภาคม 2569 อิหร่านปฏิเสธถ้อยแถลงของผู้นำสหรัฐฯ ที่อ้างว่าสามารถทำให้อิหร่านยกเลิกโครงการพัฒนานิวเคลียร์แล้ว โดยอิหร่านย้ำว่าไม่เป็นความจริง พร้อมทั้งเพิ่มเติมเงื่อนไขในข้อตกลงหยุดยิงว่าสหรัฐฯ กับอิสราเอลต้องยุติการโจมตีในเลบานอนด้วย ทำให้ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ของสหรัฐฯ ระบุภายหลังว่าต้องการทบทวนเงื่อนไขการเจรจากับอิหร่านทั้งหมด ทำให้แนวโน้มการทำข้อตกลงระหว่างสหรัฐฯ กับอิหร่านยังไม่แน่นอน
นาย Mohammad Bagher Ghalibaf ผู้แทนการเจรจาฝ่ายอิหร่านย้ำว่าจะปกป้องสิทธิของอิหร่าน และจะไม่ทำข้อตกลงกับสหรัฐฯ หากมีเงื่อนไขที่ไม่เป็นประโยชน์ ทั้งนี้ สื่อต่างประเทศรายงานว่าประธานาธิบดีทรัมป์เปลี่ยนแปลงเงื่อนไขการเจรจาเป็นครั้งที่ 3 ตั้งแต่สหรัฐฯ กับอิหร่านเริ่มการหารือกันเมื่อ 8 เมษายน 2569
สาเหตุที่อาจเป็นอุปสรรคต่อการสร้างความไว้วางใจระหว่างสหรัฐฯ กับอิหร่าน ได้แก่ กรณีสหรัฐฯ มีความพร้อมจะใช้ปฏิบัติการทางทหารโจมตีอิหร่านเต็มรูปแบบอีกครั้ง เพื่อกดดันอิหร่าน พิจารณาจากท่าทีของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมสหรัฐฯ ระหว่างเข้าร่วมการประชุม Shangri-la Dialogue ที่สิงคโปร์ เมื่อ 30 พฤษภาคม 2569 โดยระบุว่าสหรัฐฯ มีขีดความสามารถและยุทโธปกรณ์เพียงพอที่จะโจมตีอีกครั้งหากจำเป็น นอกจากนี้ กรณีอิสราเอลขยายพื้นที่ปฏิบัติการโจมตีกลุ่มติดอาวุธในเลบานอนอย่างแข็งกร้าว เป็นอีกสาเหตุที่ทำให้อิหร่านไม่เชื่อมั่นนโยบายของสหรัฐฯ
นานาชาติสนับสนุนให้สหรัฐฯ กับอิหร่านบรรลุข้อตกลงระหว่างกันโดยเร็ว แม้ว่าจะยังไม่ใช่ข้อตกลงสันติภาพ แต่การเปิดช่องแคบฮอร์มุซจะมีความสำคัญอย่างมากต่อความมั่นคงพลังงาน ความมั่นคงทางอาหาร และสภาวะเศรษฐกิจโลก เฉพาะอย่างยิ่งกลุ่มประเทศโลกใต้ (Global South) มีแนวโน้มได้รับผลกระทบอย่างมาก หากไม่มีข้อตกลงหยุดยิง เนื่องจากที่ผ่านมา รัฐบาลประเทศในภูมิภาคเอเชียและเอเชียใต้ต้องเร่งใช้มาตรการช่วยเหลือและบรรเทาปัญหาพลังงานระยะสั้น แต่ในระยะยาว ประเทศเหล่านี้ยังต้องพึ่งพาการนำเข้าน้ำมัน พลังงาน และสินค้าเกี่ยวกับเกษตรกรรม ดังนั้น หากสหรัฐฯ กับอิหร่านไม่มีข้อตกลงหยุดยิงหรือเปิดช่องแคบฮอร์มุซใน มิถุนายน 2569 อาจทำให้ปัญหาพลังงานและเศรษฐกิจรุนแรงขึ้นในหลายประเทศ จนอาจกระทบต่อเสถียรภาพและความไว้วางใจทางการเมืองและสังคมรุนแรง เหมือนกรณีอาหรับสปริง และกรณีประชาชนในยุโรปชุมนุมประท้วงรัฐบาล







