Global Gaze ปักษ์หลัง ก.ค.69
Global Gaze ปักษ์หลังเดือนกรกฎาคม 2569 รายงานสถานการณ์และบทบาทของผู้นำที่น่าสนใจรอบโลกพร้อมประเมินแนวโน้ม
UN ระบุโลกกำลังเผชิญสัญญาณเตือนภัยด้านสภาพภูมิอากาศอย่างรุนแรง
นายไซมอน สตีล เลขาธิการบริหารกรอบอนุสัญญาสหประชาชาติว่าด้วยการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ (UNFCCC) ระบุเมื่อ 28 ก.ค.69 ว่า โลกกำลังเผชิญสัญญาณเตือนภัยด้านสภาพภูมิอากาศอย่างรุนแรง เช่น ไฟป่าครั้งใหญ่ในฝรั่งเศสและสเปน คลื่นความร้อนรุนแรงในยุโรป แอฟริกาเหนือ และญี่ปุ่น รวมถึงพายุร้ายในชิลี กำลังสร้างความสูญเสียต่อชีวิต เศรษฐกิจ และโครงสร้างพื้นฐานในระดับวิกฤต พร้อมย้ำว่ามีหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ชัดเจนว่า ภาวะโลกร้อนซึ่งเกิดจากการเผาไหม้ถ่านหิน น้ำมัน และก๊าซ เป็นสาเหตุที่ทำให้คลื่นความร้อน น้ำท่วม และพายุรุนแรงเกิดบ่อยครั้งและรุนแรงขึ้น ดังนั้น ประชาคมโลกจำเป็นต้องเร่งลดการพึ่งพาเชื้อเพลิงฟอสซิล ขยายการใช้พลังงานหมุนเวียน ปกป้องป่าไม้ และเพิ่มการสนับสนุนประเทศที่เปราะบาง เพื่อรับมือกับวิกฤตสภาพภูมิอากาศที่กำลังทวีความรุนแรงอย่างเร่งด่วน
รัสเซียตั้งข้อหาผู้ก่อตั้ง Telegram ว่าอำนวยความสะดวกในการก่อการร้าย
หน่วยข่าวกรองรัสเซีย (FSB) ระบุเมื่อ 29 ก.ค.69 ว่า FSB ตั้งข้อหานาย Pavel Durov ผู้ก่อตั้งแอปพลิเคชันสื่อสังคมออนไลน์ Telegram ว่าอำนวยความสะดวกในการก่อการร้ายและออกหมายจับระหว่างประเทศ FSB อ้างว่า Telegram ล้มเหลวในการสกัดกั้นเนื้อหาที่ทางการยูเครน รวมถึงกลุ่มผู้ก่อการร้ายและกลุ่มหัวรุนแรงใช้ในการเตรียมการก่อวินาศกรรม สังหารหมู่ และการฉ้อโกงทางไซเบอร์ในรัสเซีย อย่างไรก็ดี นาย Durov ซึ่งปัจจุบันพำนักอยู่ที่สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ และฝ่ายบริหารของ Telegram ยังไม่แสดงท่าทีต่อการตั้งข้อหาดังกล่าว
วุฒิสภาสหรัฐฯ รับรองนายเจย์ เคลย์ตันให้ดำรงตำแหน่ง ผอ.DNI
วุฒิสภาสหรัฐฯ ลงมติเมื่อ 28 ก.ค.69 รับรองนายเจย์ เคลย์ตัน อดีตอัยการประจำเขตนิวยอร์กใต้ ดำรงตำแหน่ง ผอ.ข่าวกรองแห่งชาติ (DNI) คนใหม่อย่างเป็นทางการด้วยมติ 51 ต่อ 47 เสียง นายเคลย์ตันต้องเร่งผลักดันการต่ออายุกฎหมายสอดแนมและการดักฟังข้อมูลข่าวกรองต่างประเทศ (FISA Section 702) ซึ่งเป็นเครื่องมือสำคัญด้านความมั่นคงที่สิ้นสุดการบังคับใช้ตั้งแต่ 12 มิ.ย.69 รวมทั้งฟื้นฟูเสถียรภาพและความเชื่อมั่นใน DNI กลับคืนมาหลังจากนายบิล พัลเต อดีตรักษาการ ผอ.DNI ได้ปรับลดจำนวนบุคลากรลง ร้อยละ 30
อิหร่านปฏิเสธข้อเสนอโอมานในการบริหารช่องแคบฮอร์มุซร่วมกัน
สื่อมวลชนต่างประเทศเมื่อ 28 กรกฎาคม 2569 รายงานว่าอิหร่านปฏิเสธข้อเสนอของโอมาน ที่จะบริหารจัดการช่องแคบฮอร์มุซร่วมกัน โดยให้เหตุผลว่าโอมานเสนอแผนการที่เป็นไปไม่ได้ พร้อมวิจารณ์ว่าสหรัฐฯ กับซาอุดีอาระเบีย อยู่เบื้องหลังและกดดันอิหร่านให้จัดทำข้อเสนอดังกล่าว เพื่อขยายบทบาทและมีอิทธิพลเหนือการควบคุมเส้นทางเดินเรือที่สำคัญของโลก ทั้งนี้ ท่าทีของอิหร่านมีขึ้นหลังจากอิหร่านจัดทำและเสนอข้อตกลงชั่วคราวเพื่อบริหารจัดการช่องแคบฮอร์มุซให้โอมานเช่นกัน มีรายงานว่าอิหร่านเสนอแผนบริหารร่วมที่แตกต่างจากโอมาน โดยอิหร่านจะมีอำนาจมากกว่า เพราะเรือทุกลำที่แล่นผ่านช่องแคบฮอร์มุซ ต้องผ่านเส้นทางที่เป็นน่านน้ำของอิหร่านเท่านั้น ต่างกับแผนของโอมานที่เสนอให้ 2 ประเทศแบ่งน่านน้ำในช่องแคบดังกล่าว 50/50 หรือสัดส่วนเท่ากัน เหมือนรูปแบบการบริหารจัดการช่องแคบมะละการ่วมกันของอินโดนีเซีย มาเลเซียและสิงคโปร์ ประเด็นการบริหารจัดการช่องแคบฮอร์มุซ เป็นกรณีสำคัญต่อทิศทางความมั่นคงในตะวันออกกลาง เนื่องจากเกี่ยวกับยุทธศาสตร์ความมั่นคงของอิหร่าน ความปลอดภัยเส้นทางเดินเรือ และเส้นทางขนส่งน้ำมันของโลก นอกจากนี้ กรณีอิหร่านปฏิเสธแผนการบริหารร่วมของโอมาน สะท้อนว่าอิหร่านยืนยันต้องการเปลี่ยนแปลงสถานะ (status quo) ในเส้นทางเดินเรือ โดยจะไม่แบ่งน่านน้ำดังกล่าวตามเดิมที่ก่อนเกิดสงคราม หรือตาม Traffic Separation Scheme (TSS) แผนแบ่งแนวจราจรทางน้ำในบริเวณที่มีเรือหนาแน่น หรือมีอุปสรรคอันตราย และอาจบ่งชี้ว่าสถานการณ์ในตะวันออกกลางจะยังไม่มีเสถียรภาพต่อไป และอิหร่านจะยังไม่เปิดช่องแคบฮอร์มุซให้เป็นเส้นทางเดินเรือตามปกติ หากไม่ได้สิทธิในการบริหารจัดการเหนือช่องแคบฮอร์มุซ
จีนเผชิญความท้าทายในการควบคุมข้อมูลจาก AI ในสภาวะวิกฤต
จีนกำลังเผชิญความท้าทายในการควบคุมการเผยแพร่ข้อมูลที่สร้างขึ้นจากเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) มากขึ้น เฉพาะอย่างยิ่งในห้วงที่หลายพื้นที่ในประเทศเผชิญภัยพิบัติ โดยมีรายงานว่าผู้ใช้ AI จำนวนมากผลิตเนื้อหาที่ไม่สอดคล้องกับความเป็นจริง และเผยแพร่ในสื่อสังคมออนไลน์จนทำให้ประชาชนเกิดความวิตกกังวลและสับสน เช่น กรณีมีรายงานว่าเหตุการณ์น้ำท่วมใหญ่ในมณฑลกว่างซี ประเทศจีน เมื่อ ต้นกรกฎาคม 2569 ส่งผลให้ฟาร์มเพาะเลี้ยงงูในเมืองเหิงโจวได้รับความเสียหายจากอุทกภัย และมีงูประมาณ 800-900 ตัวหลุดออกจากฟาร์ม ทำให้เจ้าหน้าที่ต้องเร่งให้ความช่วยเหลือประชาชน ขณะเดียวกันในช่วงเวลาดังกล่าวก็มีการเผยแพร่คลิปวิดีโอและภาพที่แสดงว่ามีจระเข้จำนวนมากหลุดจากฟาร์มในพื้นที่ประสบอุทกภัยเช่นกัน ทำให้ประชาชนแตกตื่นและส่งผลกระทบต่อการปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่ในช่วงเวลาวิกฤต กรณีดังกล่าวทำให้หน่วยงานท้องถิ่นของจีนต้องเตือนประชาชนให้ระมัดระวังการเผยแพร่ข้อมูล พร้อมเรียกร้องให้ผู้ที่ใช้ AI ผลิตเนื้อหาในลักษณะดังกล่าวยุติการสร้างปัญหาและเผยแพร่ข้อมูลที่ไม่เป็นความจริง เพียงเพื่อต้องการเพิ่มจำนวนผู้ติดตาม หรือทำให้เนื้อหาได้รับความสนใจจากผู้ใช้อินเทอร์เน็ต ผู้เชี่ยวชาญในจีนให้ความเห็นว่า ความท้าทายที่เกิดขึ้นนี้เกิดจากการที่ผู้ใช้ AI สามารถใช้งานได้โดยง่าย ไม่จำเป็นต้องมีความสามารถสูงในการสร้างเนื้อหา จึงสร้างข้อมูลปลอมได้โดยไม่ได้คำนึงถึงผลกระทบที่ตามมา ปัจจุบันมีผู้ผลิตเนื้อหาจาก AI จำนวนมากที่ขาดความรับผิดชอบ เนื่องจากได้รับสถานะ “ไม่มีตัวตน” และยังไม่มีกฎหมายควบคุม ขณะที่ผู้ใช้สื่อสังคมออนไลน์ขาดทักษะด้านการตรวจสอบความน่าเชื่อถือของเนื้อหาที่ปรากฏบนแพล็ตฟอร์มต่าง ๆ ความท้าทายดังกล่าวอาจทำให้จีนต้องทบทวนแนวทางการพัฒนาเทคโนโลยี AI ให้เป็นปัจจัยขับเคลื่อนเศรษฐกิจที่สำคัญ และแนวทางการเผยแพร่ข้อมูลข่าววสารในช่วงภาวะวิกฤต เนื่องจากที่ผ่านมา รัฐบาลจีนสนับสนุนการพัฒนาเทคโนโลยี AI ด้วยการส่งเสริมให้มีผู้ใช้งานจำนวนมาก ควบคู่กับการสร้างทรัพยากรที่เอื้อต่อการพัฒนาความสามารถของ AI แต่ยังไม่มีกลไกป้องกันเนื้อหาที่สร้างขึ้นจาก AI ที่อาจส่งผลกระทบต่อความสงบเรียบร้อยของสังคม ทั้งนี้…
สถานการณ์ในตะวันออกกลางยังไม่แน่นอน ทะเลแคสเปียนอาจเป็นจุดขัดแย้งใหม่
สถานการณ์ในภูมิภาคตะวันออกกลางยังไม่แน่นอน แม้ว่าสหรัฐฯ กับอิหร่านจะหยุดยิงระหว่างกันเป็นวันที่ 3 เมื่อ 27 กรกฎาคม 2569 เพื่อเปิดช่องทางให้กลไกการทูตเป็นเครื่องมือหลักในการยุติสงครามที่ยืดเยื้อ มีรายงานว่าปัจจุบัน ปากีสถานและกาตาร์เร่งหารือกันเพื่อเป็นตัวกลางประสานงานให้สหรัฐฯ กับอิหร่านเจรจากัน นอกจากนี้ ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ก็ส่งสัญญาณเมื่อ 27 กรกฎาคม 2569 ว่า สหรัฐฯ จะเจรจากับอิหร่าน ทั้งในรูปแบบการเจรจาผ่านตัวแทนและการเจรจาทางตรง ตลอดจนเปิดเผยด้วยว่าการเจรจาเป็นไปในเชิงบวก ทั้งนี้ กองทัพสหรัฐฯ ระงับการโจมตีอิหร่านเมื่อ 25 กรกฎาคม 2569 หลังจากโจมตีต่อเนื่องเป็นเวลา 2 สัปดาห์ ซึ่งทำให้อิหร่านตอบโต้ด้วยการโจมตีผลประโยชน์ของสหรัฐฯ ในประเทศรอบอ่าวและอิรัก จนทำให้มีทหารอเมริกันเสียชีวิต รวมทั้งโจมตีเรือที่เดินทางผ่านช่องแคบฮอร์มุซ อย่างไรก็ดี ฝ่ายอิหร่านกลับแสดงท่าทีที่แตกต่าง ด้วยการระบุว่าอิหร่านยังไม่เชื่อมั่นกระบวนการเจรจา ไม่มีการเจรจาโดยตรง และไม่ได้เป็นฝ่ายเรียกร้องให้มีการหารือกับสหรัฐฯ ซึ่งท่าทีที่ไม่สอดคล้องระหว่างสหรัฐฯ กับอิหร่าน สะท้อนว่าแนวโน้มการสร้างสันติภาพระหว่างสหรัฐฯ กับอิหร่านยังไม่แน่นอน ต่างฝ่ายต่างยังไม่เชื่อใจกันและไม่ถอนกำลังทหาร รวมทั้งยุทโธปกรณ์ออกจากพื้นที่ นอกจากนี้ ผู้นำสหรัฐฯ ยังย้ำว่ากองทัพสหรัฐฯ มีอาวุธจำนวนมากเพียงพอที่จะปฏิบัติการทางทหารต่อไป หากอิหร่านไม่ยอมรับเงื่อนไขในการเจรจารอบใหม่ที่จะเกิดขึ้นนี้ นอกจากความขัดแย้งระหว่างสหรัฐฯ-อิหร่าน สถานการณ์ความตึงเครียดระหว่างกลุ่มฮูษีในเยเมนกับซาอุดีอาระเบียก็ยังไม่คลี่คลาย…
จีนคัดค้านมาตรการภาษีสหรัฐฯ
กระทรวงพาณิชย์จีนเมื่อ 27 กรกฎาคม 2569 มีถ้อยแถลงคัดค้านมาตรการภาษีสหรัฐฯ ที่อ้างประเด็นการใช้แรงงานบังคับในต่างประเทศ เป็นเงื่อนไขเพิ่มอัตราภาษีนำเข้าจากประเทศอื่น ๆ โดยกระทรวงพาณิชย์จีนระบุว่า มาตรการของสหรัฐฯ เป็นมาตรการฝ่ายเดียวที่สะท้อนแนวคิดปกป้องการค้า (protectionism) พร้อมเรียกร้องให้สหรัฐฯ ทบทวนและยกเลิกมาตรการดังกล่าวทันที ทั้งนี้ ท่าทีของจีนมีขึ้นหลังจาก สำนักงานผู้แทนการค้าสหรัฐฯ (USTR) ประกาศผลการสอบสวนนโยบายการค้าของประเทศคู่ค้าสหรัฐฯ ตามกฎหมายการค้า มาตรา 301 เมื่อ 23 กรกฎาคม 2569 และเสนอให้รัฐบาลสหรัฐฯ เพิ่มอัตราภาษีนำเข้าร้อยละ 12.5 ต่อจีน และประเทศอื่น ๆ ที่จะเผชิญอัตราภาษีแตกต่างกันระหว่างร้อยละ 10-12.5 เนื่องจากประเทศดังกล่าวยังไม่สามารถแก้ไขปัญหาการใช้แรงงานบังคับได้ตามมาตรฐานของสหรัฐฯ จีนยืนยันว่าให้ความสำคัญกับการแก้ไขปัญหาและป้องกันการใช้แรงงานบังคับอย่างจริงจัง ทั้งใช้กลไกกฎหมาย ระเบียบ และปราบปรามผู้ที่ใช้แรงงานบังคับ พร้อมวิจารณ์ว่าสหรัฐฯ เองก็ไม่ได้ให้สัตยาบันในอนุสัญญาว่าด้วยการเกณฑ์แรงงานหรือแรงงานบังคับ 1930 แต่กลับใช้ประเด็นแรงงานบังคับเป็นเครื่องมือดำเนินนโยบายการค้าและการลงทุน นอกจากนี้ กระทรวงพาณิชย์จีนตั้งข้อสังเกตว่า รัฐบาลสหรัฐฯ พยายามนำเรื่องแรงงานบังคับไปเป็นเหตุผลในการขึ้นอัตราภาษีนำเข้าจากต่างประเทศ เนื่องจากก่อนหน้านี้ไม่สามารถใช้มาตรการขึ้นอัตราภาษีตามกฎหมายอื่น ๆ ได้ เนื่องจากศาลสูงสุดสหรัฐฯ มีมติยกเลิกภาษีนำเข้าสินค้าทั่วโลกส่วนใหญ่ที่ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ประกาศ โดยให้เหตุผลว่าเป็นการใช้อำนาจเกินขอบเขตตามกฎหมาย International Emergency…
ปรากฏการณ์ประท้วงในอินเดียสะท้อนพลัง Gen Z
สถานการณ์การชุมนุมประท้วงในอินเดียที่เริ่มขึ้นตั้งแต่ มิถุนายน 2569 – กรกฎาคม 2569 สะท้อนความท้าทายต่อรัฐบาลนายกรัฐมนตรีนเรนทรา โมดิ ของอินเดีย ที่ต้องปรับตัวเพื่อรับมือกับการชุมนุมประท้วงที่ทรงพลัง แม้ว่าการชุมนุมจะยุติไปแล้วเมื่อ 25 กรกฎาคม 2569 เนื่องจากกลุ่มผู้ชุมนุม หรือ “Crockroach Movement” ที่นำโดยกลุ่มพรรคประชาชนแมลงสาบ (Cockroach Janta Party-CJP) ประสบความสำเร็จในการกดดันให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาของอินเดีย ลาออกจากตำแหน่ง หลังจากล้มเหลวในการแก้ไขปัญหาข้อสอบรั่วไหล ในการสอบคัดเลือกเพื่อเข้าศึกษาต่อระดับชาติ (National Eligibility cum Entrance Test – NEET) นอกจากนี้ CJP มีมุมมองว่ารัฐบาลล้มเหลวในการบริหารจัดการปัญหาว่างงาน อย่างไรก็ตาม ปรากฏการณ์การประท้วงในอินเดียครั้งนี้สะท้อนว่ากลุ่มคนรุ่นใหม่ หรือ Gen Z ในอินเดียมีพลังขับเคลื่อนทางการเมืองสูงมาก และสามารถต่อยอดการรวมกลุ่มจากการเป็นขบวนการแมลงสาบ (Crockroach Movement) ในโลกออนไลน์ เป็นการเคลื่อนไหวที่ส่งสัญญาณต่อรัฐบาลได้อย่างเป็นรูปธรรม และเห็นผลที่รัฐมนตรีที่เกี่ยวข้องไม่สามารถแก้ไขปัญหาได้ ปรากฏการณ์ดังกล่าวสะท้อนทิศทางการเมืองที่น่าสนใจในอินเดีย ประเทศที่เป็นประชาธิปไตย และมีประชากรมากที่สุดเป็นอันดับ 1 ของโลก อย่างน้อย 2 ประเด็นที่น่าติดตาม…
เวเนซุเอลาถอนตัวจากการเป็นสมาชิกศาลอาญาระหว่างประเทศ
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศเวเนซุเอลา ประกาศเมื่อ 27 กรกฎาคม 2569 ว่า เวเนซุเอลาได้แจ้งให้สหประชาชาติ (UN) รับทราบอย่างเป็นทางการว่าจะถอนตัวจากธรรมนูญกรุงโรมว่าด้วยศาลอาญาระหว่างประเทศ (Rome Statute of the International Criminal Court) ซึ่งจะส่งผลให้เวเนซุเอลาถอนตัวจากการเป็นสมาชิกศาลอาญาระหว่างประเทศ (ICC) เช่นกัน ก่อนหน้านี้ ผู้นำเวเนซุเอลาวิจารณ์ว่า ICC มีอคติในการดำเนินงาน และไม่เป็นธรรมต่อประเทศในภูมิภาคแอฟริกา รวมทั้งละตินอเมริกา ทั้งนี้ สหรัฐฯ แสดงความยินดีและชื่นชมการตัดสินใจของรัฐบาลเวเนซุเอลา เนื่องจากปัจจุบัน รัฐบาลสหรัฐฯ ไม่เห็นด้วยกับการดำเนินงานของ ICC เช่นกัน พร้อมวิจารณ์เชิงลบกรณี ICC สอบสวนอดีตประธานาธิบดีนิโคลัส มาดูโร ของเวเนซุเอลาเป็นระยะเวลานานหลายปี โดยไม่มีผลลัพธ์ สาเหตุที่ทำให้รัฐบาลเวเนซุเอลาตัดสินใจถอนตัวจากการเป็นสมาชิก ICC อาจเป็นการดำเนินนโยบายให้สอดคล้องกับสหรัฐฯ ในช่วงที่ปัจจุบันสหรัฐฯ ขยายอิทธิพลในเวเนซุเอลา อย่างไรก็ตาม การถอนตัวจาก ICC ไม่ได้มีผลให้องค์กรระหว่างประเทศดังกล่าวยุติการสอบสวนอดีตประธานาธิบดีมาดูโร ในคดีก่ออาชญากรรมต่อมนุษยชาติ ซึ่งเป็นการสอบสวนตั้งแต่ปี 2564 และเวเนซุเอลาอาจต้องรอเวลาอย่างน้อย 1 ปี ก่อนที่จะได้ถอนตัวจาก…